Q klavye ve Türkçe
Q klavye (QWERTY) dünyada en yaygın düzendir; Türkiye'de satılan bilgisayarların büyük çoğunluğu Türkçe Q ile gelir. Türkçe Q, İngilizce QWERTY'den farklı olarak ğ, ü, ş, i, ö, ç harflerini ayrı tuşlara yerleştirir: ğ ve ü üst sıranın sağında, ş ve i temel sıranın sağında, ö ve ç alt sıranın sağındadır.
Q klavye Türkçeye göre tasarlanmadığı için on parmak yazımda F klavyeye göre teorik bir dezavantajı vardır. Buna rağmen zaten Q kullanıyorsan çoğu durumda doğru tercih, düzeni değiştirmek değil Q'da on parmağa geçmektir: yeni bir düzen öğrenmek haftalarca seni mevcut hızının altına indirir, oysa aynı düzende on parmağa geçmek çok daha kısa sürede gerçek bir kazanç sağlar.
Q klavyede parmak yerleşimi
Temel sıra solda a s d f, sağda j k l ş tuşlarıdır. Çıkıntılar f ve j üzerindedir; işaret parmakların onları hisseder ve el her kelimeden sonra oraya döner.
| Parmak | Temel sıra tuşu | Ayrıca sorumlu olduğu harfler |
|---|---|---|
| Sol serçe | a | q, z |
| Sol yüzük | s | w, x |
| Sol orta | d | e, c |
| Sol işaret | f | g, r, t, v, b |
| Sağ işaret | j | h, y, u, n, m |
| Sağ orta | k | ı, ö |
| Sağ yüzük | l | o, ç |
| Sağ serçe | ş, i | p, ğ, ü, nokta, virgül |
Q klavyede en çok zorlanılan yer sağ serçe parmağıdır: Türkçede çok sık geçen i ve ş harfleriyle birlikte ğ, ü ve noktalama da oradadır. Bu yüzden Q'da on parmak çalışırken sağ serçeyi ayrıca çalıştırmak gerekir; derslerdeki tuş tanıtım sıraları buna göre kurulmuştur.
Q klavye dersleri
Araçta Q düzeni için F'den tamamen ayrı bir ders seti vardır: 9 ders, toplam 90 seviye. Ders ağacı aynıdır (Temel Sıra → Üst Sıra → Alt Sıra → Karışık Harfler → Kolay Kelimeler → Türkçe Sık Kelimeler → Büyük Harf → Noktalama → Sayılar) ama içerikler Q'nun kendi harf dağılımına göre üretilir; ekran klavyesi, parmak rehberi ve ısı haritası da Q düzenini gösterir.
Üst şeritteki F klavye / Q klavye düğmesiyle düzeni istediğin an değiştirebilirsin; tercihin tarayıcında saklanır ve her iki düzendeki ilerlemen ayrı ayrı tutulur. Yani F'yi denemek, Q ilerlemeni silmez.
Q klavyede hız ve doğruluk
Dersler bittikten sonra Serbest modda 1, 3 veya 5 dakikalık ölçüm turları yapabilirsin. Sonuç ekranında DBK (dakikada kelime), doğruluk yüzdesi, doğru vuruş sayısı, seni en çok yavaşlatan beş kelime ve klavye ısı haritası çıkar. Q'da tipik olarak ısı haritası sağ serçe bölgesinde (i, ş, ğ, ü) yoğunlaşır — Hedefli mod tam da o harflerin yoğun geçtiği kelimelerle iki dakikalık bir tur hazırlar.
Kâtiplik sınavına hazırlanıyorsan Q ile de çalışabilirsin; araçtaki bütün çıkmış sınav metinleri düzenden bağımsız olarak kullanılabilir. Yalnız sınavın çoğunlukla F klavye ile yapıldığını bilerek karar ver — ayrıntı için F klavye çalışma sayfasına bakabilirsin.
Türkçe Q'da AltGr ile yazılan karakterler
Türkçe Q düzeninde bazı işaretler AltGr (sağ Alt) ile yazılır: @ AltGr+Q, # AltGr+3, ₺ AltGr+T, köşeli ve süslü parantezler AltGr+8/9 ve AltGr+7/0 ile gelir. Kâtiplik sınavlarında metinler noktalama işareti olmadan geldiği için bu tuşlar sınavda gerekmez; günlük yazışmada ise sık lazım olur. Araçtaki Noktalama dersi sınavda ve günlük dilde asıl kullanılan işaretlere odaklanır.
Sık sorulan sorular
Q klavyede on parmak yazmak mümkün mü?
Evet. Q klavye Türkçeye göre tasarlanmamış olsa da on parmak düzeni aynı mantıkla çalışır: eller a s d f / j k l ş temel sırasında durur ve her kelimeden sonra oraya döner. Araçta Q için ayrı bir ders seti, ayrı parmak eşlemesi ve ayrı ilerleme kaydı vardır.
Q klavyeden F klavyeye geçmeli miyim?
Sınavına aylar varsa ve sıfırdan on parmak öğreniyorsan F klavye daha iyi bir yatırımdır. Ama Q'da zaten iyi yazıyorsan ve sınavına haftalar kaldıysa geçiş yapma: düzen değiştirmek birkaç hafta boyunca seni mevcut hızının altına indirir.
Türkçe Q klavyede i ve ı harfleri nerede?
Türkçe Q düzeninde noktalı i temel sıranın sağ ucunda (sağ serçe), noktasız ı ise üst sırada sağ orta parmağın altındadır. İngilizce QWERTY'den gelen en büyük alışkanlık farkı budur ve başlangıçta en çok bu ikisi karıştırılır.
Q klavyede en çok hangi parmak zorlanır?
Sağ serçe. Türkçede çok sık geçen i ve ş harfleriyle birlikte ğ, ü ve noktalama işaretleri de sağ serçededir. Sonuç ekranındaki ısı haritası bunu genellikle açıkça gösterir; Hedefli mod o harflere odaklanan bir tur hazırlar.
Q klavye dersleri ücretli mi?
Hayır. Dersler de, hız testleri de, sınav metinleri de tamamen ücretsizdir ve üyelik gerektirmez. İlerlemen tarayıcında saklanır.